(TVPLO) – Sáng ngày 23/07/2026, tại số 414, đường Huỳnh Tấn Phát, phường Tân Thuận, Thành phố Hồ Chí Minh. Tại Đồng Nai (Tổ 1, Khu phố Kim Sơn, phường Long Thành, TP. Đồng Nai); Tại Phú Quốc (Số 1, đường Đoàn Thị Điểm, phường Dương Đông, đặc khu Phú Quốc, tỉnh An Giang) – Viện Nghiên cứu Thị trường – Truyền thông Quốc tế (IMRIC) phối hợp Viện Nghiên cứu Chính sách pháp luật&Kinh tế hội nhập (IRLIE) giao Trung tâm tư vấn pháp luật Toàn Tâm (TTLCC) đã tổ chức buổi tham vấn pháp luật miễn phí dành cho các doanh nghiệp thành viên Câu lạc bộ Doanh nhân IMRIC – IRLIE (Viện IMRIC) và Câu lạc bộ Báo chí Truyền thông&Chính sách pháp luật (Viện IRLIE)…
Tại buổi tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật miễn phí lần này, các luật gia, luật sư và tư vấn viên pháp luật của Trung tâm tư vấn pháp luật Toàn Tâm trực tiếp tuyên truyền về 02 tình huống pháp lý cụ thể như sau:
Tình huống 1: Thu hồi thêm phần đất ngoài quy hoạch theo nguyện vọng người dân, doanh nghiệp được khấu trừ tiền thuê đất hay thuế?
Thành viên CLB DN IMRIC – IRLIE nêu câu hỏi: Việc thu hồi thêm phần diện tích đất ngoài ranh quy hoạch nhằm bảo đảm quyền lợi người dân và thuận lợi cho giải phóng mặt bằng... Khoản tiền doanh nghiệp chi trả sẽ được khấu trừ vào tiền thuê đất phải nộp hay chỉ được tính là chi phí hợp lý?
Căn cứ vào khoản 2 Điều 94 Luật Đất đai 2024 – Kinh phí và chi trả tiền bồi thường, hỗ trợ, tái định cư:
Trường hợp Nhà nước giao đất có thu tiền sử dụng đất, cho thuê đất theo quy định của pháp luật về đất đai, nếu người thực hiện dự án tự nguyện ứng trước kinh phí bồi thường, hỗ trợ, tái định cư theo phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt thì được ngân sách nhà nước hoàn trả bằng hình thức trừ vào tiền sử dụng đất, tiền thuê đất phải nộp. Số tiền được trừ không vượt quá tiền sử dụng đất, tiền thuê đất phải nộp; số tiền còn lại (nếu có) được tính vào chi phí đầu tư của dự án.
Căn cứ vào điểm d khoản 2 Điều 16 Nghị định số 103/2025/NĐ-CP – Xử lý kinh phí bồi thường, hỗ trợ, tái định cư theo quy định tại Điều 94 Luật Đất đai, xác định chi phí đầu tư vào đất còn lại theo quy định tại Điều 102 Luật Đất đai
Tại khoản 2 Điều 94: Việc khấu trừ kinh phí bồi thường, hỗ trợ, tái định cư trong trường hợp được Nhà nước giao đất có thu tiền sử dụng đất mà người thực hiện dự án tự nguyện ứng trước kinh phí bồi thường, hỗ trợ, tái định cư cho đơn vị, tổ chức làm nhiệm vụ bồi thường, hỗ trợ, tái định cư: Đơn vị, tổ chức làm nhiệm vụ bồi thường, hỗ trợ, tái định cư chịu trách nhiệm về tính chính xác của các thông tin quy định tại điểm d khoản này, trừ các văn bản, giấy tờ có trong hồ sơ đã được cơ quan, tổ chức, người có thẩm quyền khác chấp thuận, quyết định hoặc giải quyết trước đó. Ủy ban nhân dân cấp huyện chịu trách nhiệm về tính chính xác của số tiền bồi thường, hỗ trợ, tái định cư được trừ vào tiền sử dụng đất để làm căn cứ cho cơ quan thuế thực hiện việc trừ số tiền ứng trước vào tiền sử dụng đất tại điểm c khoản này, trừ các văn bản, giấy tờ có trong hồ sơ đã được cơ quan, tổ chức, người có thẩm quyền khác chấp thuận, quyết định hoặc giải quyết trước đó.
Theo đó, nếu người nộp thuế tự nguyện ứng trước kinh phí bồi thường, hỗ trợ, tái định cư thì phải thực hiện theo phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt. Cơ quan thuế sẽ thực hiện việc đối trừ số tiền ứng trước vào tiền sử dụng đất, tiền thuê đất phải nộp khi nhận được Thông báo của UBND các cấp và cũng là cơ sở để tính chi phí hợp lý của dự án.
Tình huống 2: Trường hợp nào sẽ không được sang tên Sổ đỏ?
Có thể hiểu, việc sang tên Sổ đỏ (đăng ký biến động khi chuyển nhượng, tặng cho quyền sử dụng đất) là thủ tục pháp lý bắt buộc để hợp pháp hóa giao dịch nhà đất. Tuy nhiên, không phải mọi hồ sơ nộp lên đều được phê duyệt.
Căn cứ vào khoản 1 và khoản 8 Điều 45 Luật Đất đai 2024, đối với người sử dụng đất, để có thể thực hiện quyền bán hoặc tặng cho, thửa đất bắt buộc phải tránh được 5 “vùng đỏ” pháp lý.
Cụ thể có 05 điểm quý doanh nhân và người dân cần lưu ý:
Đất đang có tranh chấp: Thửa đất đang có tranh chấp, chưa được giải quyết hoặc đã được giải quyết nhưng chưa có các bản án, phán quyết của cơ quan có thẩm quyền.
Đất đang bị kê biên hoặc phong tỏa: Quyền sử dụng đất bị áp dụng các biện pháp kê biên, phong tỏa nhằm bảo đảm thi hành án dân sự hoặc nghĩa vụ tài chính của chủ đất.
Đất đã hết thời hạn sử dụng: Đối với các loại đất có thời hạn (như đất nông nghiệp, đất thương mại dịch vụ…), nếu thời hạn ghi trên sổ đã hết mà chủ đất chưa tiến hành thủ tục gia hạn với cơ quan quản lý thì không được phép chuyển nhượng.
Đất bị áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời: Thừa đất đang bị Tòa án ra quyết định ngăn chặn giao dịch nhằm giữ nguyên hiện trạng phục vụ công tác điều tra, xét xử vụ án liên quan.
Đất thuộc đất rừng phòng hộ, đất rừng đặc dụng hoặc đất thuộc phân khu bảo vệ nghiêm ngặt, phân khu phục hồi sinh thái trong rừng đặc dụng.
Điển hình, người dân rất dễ chủ quan là dù đất có “sạch”, người bán có đủ điều kiện, nhưng nếu người mua thuộc đối tượng bị hạn chế hoặc cấm theo quy định thì hồ sơ vẫn bị trả về.
Đối với tổ chức: Các tổ chức kinh tế tuyệt đối không được nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất rừng phòng hộ, đất rừng đặc dụng của cá nhân (trừ trường hợp việc chuyển nhượng đi liền với mục đích thay đổi quy hoạch đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt).
Đối với cá nhân: Cá nhân không sinh sống trong khu vực rừng phòng hộ, rừng đặc dụng đó thì không được nhận chuyển nhượng, nhận tặng cho quyền sử dụng đất ở và các loại đất khác nằm trong phân khu bảo vệ nghiêm ngặt, phân khu phục hồi sinh thái thuộc khu rừng đó.
Các cá nhân, tổ chức, cộng đồng dân cư, tổ chức tôn giáo/trực thuộc tôn giáo, người gốc Việt Nam định cư ở nước ngoài, hoặc doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài thuộc diện mà pháp luật chuyên ngành không cho phép nhận chuyển nhượng hoặc nhận tặng cho quyền sử dụng đất.
Có thể thấy, trong quá trình hoạt động của Viện Nghiên cứu Thị trường – Truyền thông Quốc tế (IMRIC) thường xuyên phối hợp Viện Nghiên cứu Chính sách pháp luật&Kinh tế hội nhập (IRLIE) luôn xem công tác trợ giúp pháp lý góp phần giúp người dân giảm nghèo về pháp luật, do đó, Luật Trợ giúp pháp lý được Quốc hội thông qua năm 2006 và Luật Trợ giúp pháp lý được Quốc hội thông qua năm 2017 đều xác định người nghèo là nhóm đối tượng ưu tiên đầu tiên trong các nhóm đối tượng được trợ giúp pháp lý…
Đồng thời, truyền tải nội dung trên các trang tin điện tử, mạng xã hội, tạp chí in như: www.huongnghiepthitruong.vn (Viện IMRIC); www.chinhsachphapluat.vn (Viện IRLIE); www.tuvanphapluatvietnam.vn (Trung tâm TVPLMS); www.thamvanphapluat.vn (Trung tâm TTLCC); www.nghiencuupldautu.vn (Hiệp hội Nghiên cứu, Tư vấn về Chính sách, pháp luật cho hoạt động đầu tư tại Việt Nam “AVRCIPL”); www.bestlife.net.vn …Đặc biệt, www.vietbao.vn.
Qua đó, các hoạt động của Trung tâm tư vấn pháp luật Toàn Tâm về công tác trợ giúp pháp lý cho người nghèo, người yếu thế được triển khai đồng bộ, thống nhất trên toàn quốc và được thực hiện thường xuyên, trong đó chú trọng các hoạt động hỗ trợ trực tiếp cho người nghèo, người yếu thế như: thực hiện vụ việc trợ giúp pháp lý; truyền thông về trợ giúp pháp lý ở cơ sở; nâng cao năng lực đội ngũ người thực hiện trợ giúp pháp lý, đội ngũ người tham gia trợ giúp pháp lý…
Cùng với đó, các hoạt động trợ giúp pháp lý được Viện IMRIC; Viện IRLIE; Trung tâm tư vấn pháp luật Toàn Tâm tuyên truyền về các vụ việc trợ giúp pháp lý, với mong muốn ngày càng được nâng cao, nhiều vụ việc thành công, hiệu quả như người được trợ giúp pháp lý được tuyên không có tội hoặc được tuyên mức án nhẹ hơn hoặc chuyển tội danh hay thay đổi khung hình phạt thấp hơn so với mức đề nghị trong cáo trạng của Viện kiểm sát nhân dân…Đặc biệt, trongsuốt thời gian qua trợ giúp pháp lý đã thể hiện rất tốt vai trò của mình trong việc đảm bảo việc xét xử vụ việc khách quan, đúng người, đúng tội, tránh được oan sai cho người dân cũng như đã thực hiện thành công chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước dành cho người nghèo, các đối tượng yếu thế trong xã hội. Trợ giúp pháp lý đã giúp người dân sử dụng pháp luật khi có tranh chấp, vướng mắc, giúp người dân “giảm nghèo về pháp luật”, đảm bảo trật tự an toàn xã hội, người dân yên tâm lao động để giảm nghèo về kinh tế…
Trên đây là hai trường hợp điển hình, xin trích dẫn để quý doanh nhân tham khảo lan toả trong cộng đồng về công tác tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật của Trung tâm tư vấn pháp luật Toàn Tâm để quý doanh nghiệp hoạt động kinh doanh hiệu quả, luôn luôn thượng tôn pháp luật…
Viện trưởng Viện IMRIC Hồ Minh Sơn – Giám đốc Trung tâm tư vấn pháp luật Toàn Tâm
